İçeriğe geç
Sultanşehir / veri

Veri ve API belgeleri

Ekranlardaki her sayı açık bir JSON ucundan geliyor. Uçlar kimlik doğrulaması istemez, CORS açıktır ve yanıt biçimi burada belgelenmiştir.

Bu portalın sayfaları sunucuda sayı basmıyor: her ekran açılışta kendi serisinin tamamını tek bir JSON isteğiyle alıyor ve filtreleme, sıralama, arama tarayıcıda oluyor. Yani ekranda gördüğünüz veri ile bu uçlardan aldığınız veri birebir aynı. Ayrı, ayrıcalıklı ya da “tam” bir sürüm yok.

Uçlar sürümlenmiş bir API sözü vermiyor. Alan adları veritabanı sütunlarından geliyor ve İngilizce; bir takma ad katmanı bilerek yok, çünkü o katman Türkçe adları kalıcı bir sözleşmeye çivilerdi. Kritik bir işi bağlamadan önce kullanım kurallarını okuyun.

Uçlar

Yayında olan üç uç
AdresNe dönerÖnbellek
/api/ekran/<ekran>Bir ekranın tüm serisi: yıllar, satırlar, kaynak künyesi, kırılma işaretleri.max-age=60
/api/panoPano özeti: il ve havalimanı kesiti, ilçe listesi, veri seti durumları.max-age=60
/api/saglikServis durumu ve tablo başına satır sayısı. Veritabanı yoksa 503.no-store

Örnek:

curl -s https://istatistik.sultansehir.org/api/ekran/nufus-il

Yanıt biçimi

Her ekran yanıtı bir status alanı taşır ve bu alan iki değerden birini alır:

  • "filled" — seride yayınlanmış veri var. yearsyayınlanmış yılların listesi, rows satırlar,source kaynak künyesi.
  • "empty" — veri yok. Bu bir hata değil, beklenen bir durum: kaynak kurum o seriyi henüz yayınlamadı ya da yayını işlenmedi. pending alanı neyin beklendiğini yazar, years boş dizidir. Bu yanıttan sayı üretmeyin.

Yıl listesindeki boşluklar gerçektir.years ardışık olmak zorunda değil: il nüfusunda 1928–1934 ve 2001–2006 yok. Bu yıllar tahminle doldurulmadığı için dizide de yoklar; iki uç arasını doğrusal bağlayarak ara değer üretmeyin.

Kırılmalar satırlarda taşınır. Sınır değişikliği, ölçüm yöntemi değişikliği, kent tanımı değişikliği ve yüzölçümü revizyonu ilgili satırın kendi alanlarında işaretlidir. Aralığın iki ucunu kıyaslayan bir oran hesaplamadan önce araya kırılma girip girmediğine bakın — ne anlama geldikleri yöntem sayfasında.

Alan adları tabloya göre değişir; bir ekranın gerçek şemasını görmenin en hızlı yolu o ekranın ucunu bir kez çağırmaktır.

Ekran kimlikleri

<ekran> yerine aşağıdaki kimliklerden biri gelir. Verisi bekleyen ekranlar da yanıt verir — status: "empty" ile.

Kapsam sütunundaki parantez, aralığın içinde eksik bir dönem görürseniz onu nasıl okumanız gerektiğini söylüyor. sayım yıllarıyazıyorsa ara yılın yokluğu eksik veri değildir — o yıl sayım yapılmamıştır.her yıl ya da her ay yazan bir aralıkta ise her dönem doludur; işlenmemiş bir dönem varsa aralık o dönemden ikiye bölünür, tek aralık yazılmaz.

Verisi yüklü seriler
KimlikSeriKapsam
nufus-ilİl nüfusu, yıllara göre1927/2000 (sayım yılları), 2007/2025 (her yıl)
nufus-ilce-yilİlçe nüfusları, seçili yıl1927/2000 (sayım yılları), 2007/2025 (her yıl)
nufus-ilce-seriİlçe nüfusları, yıllara göre1927/2000 (sayım yılları), 2007/2025 (her yıl)
nufus-kentkirKent ve kır nüfusu, yıllara göre1927/2000 (sayım yılları), 2007/2025 (her yıl)
nufus-mahalleMahalle nüfusları, seçili yıl2007/2025 (her yıl)
nufus-mahalle-seriMahalle nüfusları, yıllara göre2007/2025 (her yıl)
ulasim-aylikHavalimanı yolcu sayıları, aylık2007-01/2026-08 (her ay)
ulasim-yillikHavalimanı yolcu sayıları, yıllık2007-01/2026-08 (her ay)
ulasim-ucakHavalimanı uçak trafiği, aylık2007-01/2026-08 (her ay)
Verisi bekleyen seriler — sayı döndürmezler
KimlikSeri
nufus-yerlesimYerleşim yeri nüfusları, seçili yıl
ulasim-demiryoluDemiryolu yolcu sayıları, aylık
turizm-konaklamaKonaklama istatistikleri, aylık
turizm-muzeMüze ve ören yeri ziyaretçileri, yıllık

Başlıklar ve CORS

  • access-control-allow-origin: * — /api/pano ve/api/ekran/<ekran> başka bir alan adından tarayıcıyla çağrılabilir. Blog ve forum ayrı alt alan adlarında olduğu için bu açıldı./api/saglik bu başlığı taşımaz: o uç izleme aracı içindir, sayfadan çağrılmak üzere tasarlanmadı.
  • x-robots-tag: noindex — JSON yanıtları arama sonuçlarına düşmesin diye. robots.txt içinde /api/ içinDisallow yok: engellenen bir adresin başlığı okunamaz, dolayısıyla engellemek noindex’i etkisiz kılardı — ve robots.txt’ye uyan alıntı botları veriye hiç ulaşamazdı.
  • cache-control: public, max-age=60, stale-while-revalidate=600— bir dakikalık taze pencere, ardından arka planda yenilenen on dakika.
  • Kimlik doğrulaması, anahtar, kota ve oran sınırı yok.

Kullanım kuralları

  • Aşırı yük yaratmayın. Burası tek kişilik gönüllü bir projenin küçük sunucusu. Toplu çekim yapacaksanız yanıtı kendi tarafınızda saklayın; aynı seriyi döngüyle tekrar tekrar istemeyin. Ölçülemeyeceği için sayısal bir sınır ilan etmiyoruz — makul davranın.
  • Yanıt biçimi garanti altında değil. Alan adları değişebilir, yeni alanlar eklenebilir. Sürüm numarası verilmedi.
  • status: "empty" gelen seriden sayı üretmeyinve boş yılları doldurmayın.
  • Ham veri kaynak kurumlara aittir. Yayınlarkenlisans ve atıf koşullarına uyun.

Serilerin hangi kurumdan geldiği, ne sıklıkla yayımlandığı ve hangisinin beklediği güncelleme takviminde.

Atıf

Uçlardan aldığınız veriyi yayınlarken şu satırı kullanabilirsiniz:

Kaynak: TÜİK (Genel Nüfus Sayımları / ADNKS); derleme, açıklamalar ve seri
kırılması işaretleri: Sultanşehir İstatistik,
https://istatistik.sultansehir.org/ (erişim: GG.AA.YYYY),
derleme katmanı CC BY 4.0.

Kaynak kurum seriye göre değişir; doğru kurumu ilgili ekranın altındaki künyeden ya da lisans sayfasından alın. Bir sayıyı aktarırken yılını ve ölçüm yöntemini (genel nüfus sayımı mı, ADNKS mi) birlikte yazın — yöntemi söylenmeyen sayı yanlış okunur.

Sitenin makine tarafından okunabilir diğer adresleri:/sitemap.xml ve/robots.txt.